Khi tham gia vào thế giới các kỳ thi piano theo cấp độ, Grade 1 có thể là bước đầu hơi gây áp lực cho những người mới. Dù là bạn hoặc con bạn đang học, dưới đây là một vài lời khuyên nhanh và đơn giản giúp cải thiện việc luyện tập và giúp hướng bạn tới việc đạt điểm tốt trong kỳ thi.
1. Luyện tập chăm chỉ
Điều này nghe có vẻ hiển nhiên nhưng là bước đầu và quan trọng nhất: hãy hiểu rõ những gì bạn sẽ phải làm trong kỳ thi và luyện tập thật nhiều! Nếu bạn học với giáo viên (và chúng tôi khuyến khích bạn nên học với giáo viên), họ sẽ giúp bạn từng bước và hướng dẫn qua tất cả các khái niệm chính trong kỳ thi.
Ngoài ra, việc luyện tập đều đặn ở nhà giúp giáo viên xác định được những phần bạn yếu — ví dụ nếu bạn gặp khó với hợp âm rải (broken chords), giáo viên sẽ giúp bạn lần sửa kỹ thuật. Nếu bạn gặp khó với hoạt động thị tấu (sight-reading), giáo viên sẽ chuẩn bị nhiều bản nhạc ngắn để bạn luyện thử.
Cấu trúc kỳ thi Grade 1 của ABRSM thường như sau:
- Thang âm và hợp âm rải (scales and arpeggios) – thí sinh chơi một số thang âm, hợp âm và hợp âm rải theo yêu cầu.
- Thị tấu (sight-reading) – thí sinh chơi một đoạn nhạc mà mình chưa thấy trước đó.
- Kiểm tra thính giác (aural tests) – thí sinh nghe đoạn nhạc ngắn và trả lời câu hỏi liên quan tới nhịp, pitch hoặc động lực.
Tổng thời gian kỳ thi khoảng 12–15 phút.
Ví dụ: Ở Grade 1, thí sinh cần biết chơi thang âm chính xác hai quãng tám ở các phím C trưởng, G trưởng, D trưởng, F trưởng và các phím A thứ, D thứ; hợp âm và hợp âm rải tương ứng nhưng có một số ngoại lệ.
Với người học nhỏ tuổi, hợp âm đôi khi được điều chỉnh để phù hợp với kích thước tay nhỏ.
2. Sự phấn khởi chính là chìa khóa
Một lưu ý quan trọng: không luyện quá mức — đặc biệt vào ngày thi. Có nhiều trường hợp học sinh luyện đi luyện lại bản nhạc đến “chán” hoặc cảm thấy áp lực lớn, dẫn đến chơi không tốt vì mất tự tin. Đối với học sinh nhỏ tuổi, cách tiếp cận “nhỏ mà thường xuyên” rất hiệu quả: mỗi ngày 10-15 phút luyện tập, kết hợp nghe bản thu của tác phẩm bạn đang luyện, giúp bạn hình dung âm thanh mẫu và biết cách chơi đúng cảm giác.
Khuyến khích, phần thưởng, sticker hoặc một buổi chơi thư giãn cũng giúp học sinh trẻ giữ được động lực luyện tập mà không bị áp lực.
3. Hãy tin vào bản thân
Nếu bạn cảm thấy lo lắng về kỳ thi… nhớ rằng: giáo viên và người xung quanh tin rằng bạn đủ khả năng để tham gia kỳ thi này. Hãy tin vào bản thân mình.
Thay vì nghĩ: “Nếu tôi đánh sai thì sao?” hãy thử nghĩ: “Tôi sẽ làm tốt”, “Tôi đã luyện đủ”, “Tôi sẵn sàng”. Sự tự tin, dù nhỏ thôi, cũng tạo ra sự khác biệt lớn.
Việc ghi lại nhật ký tập đàn (piano diary) cũng là một cách tuyệt vời để bạn thấy mình đã tiến bộ đến đâu — và nhắc nhở bản thân rằng bạn đang đi đúng hướng.
4. Giám khảo là người muốn bạn thành công
Điều này rất quan trọng để hiểu: giám khảo không phải là “tội đồ” trong kỳ thi – họ muốn bạn vượt qua. Công việc của họ là công bằng và xem xét bạn theo các tiêu chí đã cho, nhưng họ rất vui khi thí sinh “đỗ”. Vì vậy, đừng nghĩ họ chỉ chờ bạn mắc lỗi — hãy xem họ là người bạn cùng bạn trong hành trình chơi đàn.
5. Ngủ sớm và chuẩn bị tốt ngày thi
Nếu bạn cảm thấy căng thẳng vào đêm trước thi, hãy ngủ sớm và tránh caffeine (đặc biệt với người lớn hơn). Sáng hôm thi, tránh uống cà phê hay đồ uống kích thích vì có thể làm bạn bị run tay. Việc mệt mỏi và căng thẳng just before thi rất có thể ảnh hưởng tới việc bạn chơi như đã luyện.
Nếu bạn cảm thấy việc luyện tập trở nên khó khăn hoặc thiếu hứng thú, đừng ngại nghỉ ngơi vài ngày để tái tạo năng lượng. Việc có một tâm trạng tốt trước ngày thi quan trọng hơn luyện quá sức và bị “cháy” (burn out).
